Klokkenluiders nog steeds benadeeld na melding
Negen op de tien klokkenluiders vinden dat ze door hun werkgever hen benadeelt na een klokkenluidersmelding van een mogelijke misstand. Denk aan overplaatsing, ontslag of non-actiefstelling. En dat terwijl er al tien jaar een wettelijk verbod op benadeling geldt. De voorzitter van het Huis voor Klokkenluiders, Cornelis van der Werf, vindt het zuur dat deze mensen die de moed hebben om misstanden aan de kaak te stellen, daar uiteindelijk last van ondervinden. Dat blijkt uit het jaarverslag 2025.
Toezicht en handhaving
Het is Van der Werf ook een doorn in het oog dat een groot deel van alle werkgevers nog steeds geen goede meldprocedure heeft die voldoet aan de eisen van de Wet bescherming klokkenluiders. Ook deze verplichting geldt al tien jaar. Zolang er geen consequenties zijn verbonden aan het verbod op benadeling, of het niet hebben van een goede meldregeling, verwacht het Huis niet dat de situatie zal verbeteren. Daarom is het de hoogste tijd voor toezicht en handhaving. Bijna 700 mensen namen in 2025 contact op met het Huis voor Klokkenluiders voor advies over vermeende misstanden. Dat is bijna 50% meer dan in 2024.
Klokkenluiderszaak
Het Huis adviseert hen over hun rechten maar ook eventuele risico’s bij het doen van een melding. Per situatie beoordeelt een adviseur of de vermoedens voldoen aan de voorwaarden van de Wet bescherming klokkenluiders. Zo moet een melder een werkrelatie hebben met de organisatie waar de vermeende misstand zou voorkomen en moet de vermoede misstand meerdere mensen raken, vaker dan eens gebeuren en een maatschappelijke impact hebben. Is een vermoede misstand eenmaal aangemerkt als klokkenluiderszaak, dan start een adviestraject dat weken tot soms jaren kan duren.
Soorten misstanden
De vermoedens van misstanden gaan over de volgende onderwerpen:
- valsheid in geschrifte, onjuiste informatie verschaffen of achterhouden ervan;
- fraude, verduistering, diefstal, corruptie;
- onjuist gebruik overheidsgeld;
- belangenverstrengeling;
- product en productieveiligheid;
- schendingen van de AVG-regels;
- angstcultuur en machtsmisbruik;
- grensoverschrijdend gedrag als pesten, discriminatie en intimidatie.
Meer over het melden van misstanden lees je in de checklist over de klokkenluidersregeling.
